Polak za granicą

Niestabilna sytuacja w niektórych regionach świata, pojawiające się, na równi z istniejącymi, nowe ogniska zapalne i konflikty oraz wciąż aktualne zagrożenie aktami terrorystycznymi - wszystko to przemawia za przemyślanym i ostrożnym planowaniem podróży turystycznych oraz wszelkiego rodzaju wyjazdów za granicę.

Przy podejmowaniu tych decyzji należy również uwzględniać zagrożenia związane z epidemiami chorób zakaźnych oraz kataklizmami występującymi na niektórych obszarach. Wszelkie tego typu wydarzenia Ministerstwo Spraw Zagranicznych uważnie monitoruje, publikując stosowne komunikaty i przestrzegając przed podróżowaniem w zagrożone rejony. Na stronie internetowej MSZ (www.msz.gov.pl) znajduje się elektroniczna wersja publikacji "Polak za granicą", w której stale aktualizowane są informacje dotyczące sytuacji w poszczególnych krajach i ewentualnych problemów związanych z ruchem turystycznym. Podczas podróży za granicę należy przestrzegać porządku prawnego i zwyczajów kraju pobytu, w pełni respektując prawo gospodarzy do wymagania stosownego zachowania od cudzoziemców odwiedzających ich kraj. W celu podniesienia bezpieczeństwa pobytu za granicą i -w razie potrzeby - uzyskania skutecznej pomocy Ministerstwo Spraw Zagranicznych zaleca: Przed wyjazdem z Polski:

* zapoznanie się z warunkami istniejącymi w krajach, które pragniemy odwiedzić (unikanie regionów objętych działaniami zbrojnymi, zamieszkami lub z innych powodów szczególnie niebezpiecznych),
* wykupienie w rzetelnym towarzystwie ubezpieczeniowym odpowiednich ubezpieczeń od następstw nieszczęśliwych wypadków i kosztów leczenia oraz komunikacyjnych,
* zaopatrzenie się w adresy i numery telefonów najbliższych polskich przedstawicielstw dyplomatycznych i urzędów konsularnych,
* zaopatrzenie się w adresy i numery telefonów bliskich osób w Polsce, które należy zawiadomić w razie nieszczęśliwego wypadku (dane te należy ołówkiem wpisać w odpowiednim miejscu do paszportu).

W czasie podróży:

* utrzymywanie regularnego kontaktu z rodziną w Polsce, szczególnie podczas dłuższych pobytów poza krajem,
* korzystanie z hoteli cieszących się dobrą opinią,
* nienocowanie w namiotach i samochodach poza miejscami wyznaczonymi, zamkniętymi i chronionymi,
* oddawanie cennych przedmiotów, biletów, środków płatniczych i paszportów do depozytu w hotelu,
* posiadanie kilku rodzajów środków płatniczych (gotówka, czeki podróżne, karty kredytowe itp.) i przechowywanie ich w różnych miejscach,
* niezawieranie przygodnych znajomości, niekorzystanie z autostopu oraz z usług osób postronnych, w tym szczególnie dotyczących zakwaterowania, a także wystrzeganie się ofert uzyskania łatwego zarobku,
* unikanie przebywania w nieznanych miejscach po zmroku,
* w miarę możliwości odbywanie podróży w większej grupie osób,
* unikanie miejsc zatłoczonych i zachowanie ostrożności w miejscach publicznych,
* unikanie odbywania podróży w porze nocnej, szczególnie bocznymi drogami, oraz niezatrzymywanie się poza miejscami wyznaczonymi i chronionymi,
* zachowanie wzmożonej ostrożności przy prowadzeniu pojazdów - w nieznanych warunkach na drodze nietrudno o kolizję, której spowodowanie przysporzyć może wielu kłopotów, a w szczególnych sytuacjach doprowadzić nawet do zagrożenia bezpieczeństwa osobistego,
* unikanie wypraw w tereny nieznane lub niebezpieczne,
* podczas wypraw uwzględnianie warunków klimatycznych oraz własnych możliwości kondycyjnych i zdrowotnych,
* unikanie ekstrawaganckiego i prowokującego ubioru oraz takiegoż zachowania,
* spożywanie wyłącznie sprawdzonych produktów i przestrzeganie zasad higieny,
* niestawianie oporu w razie napadu z użyciem broni,
* w razie aresztowania lub zatrzymania domaganie się kontaktu z polskim konsulem,
* korzystanie z usług renomowanych biur turystycznych w danym państwie, w których można nabyć broszury czy informatory zawierające praktyczne wiadomości o charakterze lokalnym, często nieuwzględniane w ogólnych przewodnikach.

Ministerstwo Spraw Zagranicznych szczególnie przestrzega przed posiadaniem i przewożeniem narkotyków. W wielu krajach grozi za to kara wieloletniego więzienia lub nawet śmierci. W związku z powtarzającymi się sygnałami o naruszaniu przez polskich obywateli prawa o zatrudnieniu obowiązującego w państwie pobytu oraz o dokonywanych nielegalnych naborach do pracy za granicą Ministerstwo Spraw Zagranicznych przypomina, że podstawowym warunkiem legalnego podjęcia pracy jest posiadanie wydanego przez właściwe władze państwa pobytu zezwolenia na zatrudnienie. W wielu krajach dokumentem potwierdzającym uzyskanie takiego zezwolenia jest wiza z prawem do pracy, wstawiana do paszportów obywateli RP jeszcze przed ich wyjazdem z Polski przez przedstawicielstwa dyplomatyczne i urzędy konsularne tych państw. Dlatego, o czym wielokrotnie przypomina Ministerstwo, w celu uniknięcia problemów podczas pobytu za granicą obywatele polscy zamierzający podjąć pracę powinni jeszcze przed wyjazdem z kraju sprawdzać wiarygodność rekrutujących ich pośredników oraz żądać potwierdzenia legalności zatrudnienia. Ministerstwo ostrzega, że wobec cudzoziemców naruszających prawo państwa pobytu wymierzane są kary przewidziane w miejscowym ustawodawstwie, a po ich odbyciu cudzoziemcy są wydalani i otrzymują niekiedy wieloletnie zakazy wjazdu na terytorium danego państwa. Departament Konsularny i Polonii MSZ przypomina, iż w wielu trudnych sytuacjach konsul polski może obywatelom RP udzielić skutecznej pomocy. Podjęcie przez konsula interwencji możliwe jest jednak dopiero po uzyskaniu przez niego informacji o zaistniałym zdarzeniu. Należy także przy tym pamiętać, że wykonuje on swoje funkcje jedynie w ramach określonych umowami międzynarodowymi oraz prawem i zwyczajami państwa urzędowania i nie ma możliwości domagania się, aby miejscowe władze traktowały obywateli polskich inaczej, niż traktują obywateli własnego kraju. Na jaką pomoc ze strony konsula może liczyć polski turysta? W razie utraty paszportu lub innych dokumentów (zgubienie, kradzież) konsul może po sprawdzeniu tożsamości wystawić paszport tymczasowy na powrót do Polski. W przypadku utraty pieniędzy konsul może:

* pośredniczyć w skontaktowaniu się z rodziną lub przyjaciółmi w Polsce,
* w uzasadnionych przypadkach, jeśli nie ma innych możliwości przekazania pieniędzy, wypłacić poszkodowanemu kwotę, jaka zostanie wpłacona przez jego krewnych lub przyjaciół na konto Ministerstwa Spraw Zagranicznych w Warszawie,
* w uzasadnionych przypadkach udzielić pomocy finansowej w wysokości umożliwiającej powrót do Polski, o ile turysta zobowiąże się do jej zwrotu.

Należy pamiętać, że pośredniczenie polskiej placówki w przekazywaniu pieniędzy ogranicza się do wyjątkowych sytuacji - w zdecydowanej większości krajów istnieje możliwość szybkiego transferu pieniędzy z Polski drogą bankową lub za pośrednictwem wyspecjalizowanych instytucji (np. Western Union), uregulowania należności za świadczenia przelewem, opłacenia na odległość biletu powrotnego. Przed wyjazdem z Polski warto zabezpieczyć się na wypadek ewentualnej utraty pieniędzy podczas podróży i uzyskać stosowne informacje. Wiele banków czy biur podróży oferuje pomoc w takich sytuacjach. Ktoś z bliskich może np. w razie potrzeby wykupić w kraju bilet lotniczy na powrót, który dzięki systemowi PTA będzie można odebrać w miejscu pobytu jeszcze tego samego dnia. W razie zatrzymania lub aresztowania turysta ma prawo prosić o kontakt z konsulem, który zadba o to, by traktowano go nie gorzej niż obywateli państwa, w którym przebywa. Ponadto w przypadku aresztowania obywatela polskiego konsul może:

* powiadomić rodzinę o aresztowaniu,
* wystąpić do władz miejscowych w celu uzyskania informacji o przyczynach zatrzymania, czasie trwania procedury sądowej, a także o ewentualnych możliwościach zwolnienia,
* dostarczyć aresztowanemu listę adwokatów (wyboru musi jednak dokonać sam zatrzymany),
* odwiedzać go w więzieniu bądź w inny sposób utrzymywać z nim kontakt.
* W razie śmierci obywatela polskiego za granicą konsul służy pomocą przy załatwieniu formalności na miejscu oraz zawiadamia bliskich w Polsce.

Jakich działań konsul nie może podjąć?

* prowadzić spraw obywatela polskiego w charakterze adwokata oraz angażować za niego prawników (może natomiast dostarczyć mu listę adwokatów cieszących się zaufaniem urzędu konsularnego),
* płacić za niego rachunków, grzywien, mandatów, długów oraz kosztów sądowych i adwokackich,
* świadczyć usług, które wykonują biura turystyczne, linie lotnicze, banki oraz towarzystwa ubezpieczeniowe,
* załatwiać zakwaterowania lub zgody na pracę.

Ministerstwo podkreśla, że bezpieczeństwo, zdrowie i życie turystów zależą w największym stopniu od nich samych. Zawarte w poradniku "Polak za granicą" zalecenia mają jedynie pomóc w zachowaniu ostrożności oraz zapobiec wielu niepotrzebnym sytuacjom, których można uniknąć.

źródło: Ministerstwo Spraw Zagranicznych